TRƯỜNG THCS KHAI QUANG
VẬT LÍ 7
KIỂM TRA BÀI CŨ
1. Dòng điện là gì? Công dụng của nguồn điện?
2. Đang có dòng điện chạy trong vật nào dưới đây ?
- Dòng điện là dòng các điện tích dịch chuyển có hướng.
- Nguồn điện dùng để cung cấp dòng điện cho các dụng cụ điện hoạt động.




D. Đường dây điện trong gia đình khi không sử dụng
bất cứ một thiết bị điện nào.
C. Đồng hồ dùng pin đang chạy.
B. Chiếc pin tròn được đặt tách riêng trên bàn.
A. Một mảnh nilông đã được cọ xát.


TIẾT 22. BÀI 20:
CHẤT DẪN ĐIỆN VÀ CHẤT CÁCH ĐIỆN.
DÒNG ĐIỆN TRONG KIM LOẠI
I. CHẤT DẪN ĐIỆN VÀ CHẤT CÁCH ĐIỆN
Nghiên cứu SGK, trả lời câu hỏi: Thế nào là chất cách điện? Thế nào là chất dẫn điện?
- Chất dẫn điện là chất cho dòng điện đi qua.
- Chất cách điện là chất không cho dòng điện đi qua.
1. Quan sát và nhận biết:
Dây tóc
Dây trục
Trụ thủy tinh
Thủy tinh đen
Hai đầu dây đèn
Vỏ dây
Vỏ nhựa của phích cắm
Hai chốt cắm
Lõi dây
C1: Nhận biết: Các bộ phận dẫn điện? Các bộ phận cách điện?
I. CHẤT DẪN ĐIỆN VÀ CHẤT CÁCH ĐIỆN
I. CHẤT DẪN ĐIỆN VÀ CHẤT CÁCH ĐIỆN
C1:
Dây tóc
Dây trục
Hai đầu dây đèn
Hai chốt cắm
Lõi dây
- Trụ thủy tinh
Thủy tinh đen
Vỏ nhựa của phích cắm
Vỏ dây
I. CHẤT DẪN ĐIỆN VÀ CHẤT CÁCH ĐIỆN
2. Thí nghiệm
Thí nghiệm : Xác định vật dẫn điện hay vật cách điện.
Dụng cụ : Nguồn điện, dây dẫn có mỏ kẹp, dây dẫn, bóng đèn, vật cần xác định.
Cách tiến hành: Nối các dây dẫn theo sơ đồ mạch điện.
Dây thép
Dây đồng
Vỏ nhựa bọc dây điện
Dây chì
Vỏ gỗ khô
Vật cần
xác định
I. CHẤT DẪN ĐIỆN VÀ CHẤT CÁCH ĐIỆN
2. Thí nghiệm
Quan sát từng trường hợp, quan sát bóng đèn và ghi kết quả vào bảng.
2. Thí nghiệm
I. CHẤT DẪN ĐIỆN VÀ CHẤT CÁCH ĐIỆN
Dây thép
Dây đồng
Dây chì
- Vỏ nhựa bọc dây điện
- Vỏ gỗ khô
2. Thí nghiệm
I. CHẤT DẪN ĐIỆN VÀ CHẤT CÁCH ĐIỆN

C2: Hãy kể tên ba vật liệu thường dùng để làm vật dẫn điện và ba vật liệu thường dùng để làm vật cách điện.
Thủy ngân (Hg)
Vonfram
Nhôm (Al)
CHẤT DẪN ĐIỆN
CHẤT CÁCH ĐIỆN
Nhựa (chất dẻo)
Thủy tinh
Gốm, sứ
2. Thí nghiệm
I. CHẤT DẪN ĐIỆN VÀ CHẤT CÁCH ĐIỆN


C3: Hãy nêu một số trường hợp chứng tỏ rằng không khí ở điều kiện bình thường là chất cách điện.

1. Êlectrôn tự do trong kim loại
II. DÒNG ĐIỆN TRONG KIM LOẠI
Kim loại là chất dẫn điện.
Kim loại được cấu tạo từ các nguyên tử.

C4. Hãy nhớ lại trong nguyên tử, hạt nào mang điện tích dương, hạt nào mang điện tích âm.
 Trong nguyên tử, hạt nhân mang điện tích dương, êlectron mang điện tích âm.
II. DÒNG ĐIỆN TRONG KIM LOẠI
1. Êlectrôn tự do trong kim loại
b) Thế nào là êlectrôn tự do?
Êlectron tự do
Phần còn lại của nguyên tử
 Êlectron tự do là những êlectron thoát ra khỏi nguyên tử và chuyển động tự do trong kim loại.

C5: Kí hiệu nào biểu diễn các êlectron tự do? Kí hiệu nào biểu diễn phần còn lại của nguyên tử? Chúng mang điện tích gì? Vì sao?
Hình 20.3
Các êlectrôn tự do là các vòng tròn nhỏ có dấu “–”
Phần còn lại của nguyên tử là những vòng tròn lớn có dấu “ + “. Phần này mang điện tích dương vì khi đó nguyên tử mất bớt êlectrôn.
II. DÒNG ĐIỆN TRONG KIM LOẠI
2. Dòng điện trong kim loại
+ Pin -
Bóng đèn
C6. Hãy cho biết các electron tự do bị cực nào của pin đẩy, bị cực nào của pin hút?
 Êlectrôn tự do bị cực dương của pin hút, cực âm của pin đẩy.
II. DÒNG ĐIỆN TRONG KIM LOẠI
2. Dòng điện trong kim loại
KẾT LUẬN:
Các……………….trong kim loại………………………..
tạo thành dòng điện chạy qua nó.
electron tự do
dịch chuyển có hướng
III. VẬN DỤNG
C7. Vật nào dưới đây là vật dẫn điện?
A. Thanh gỗ khô
B. Một đoạn ruột bút chì
C. Một đoạn dây nhựa
D. Thanh thủy tinh.
III. VẬN DỤNG
C8. Trong các dụng cụ và thiết bị điện thường dùng, vật liệu cách điện được sử dụng nhiều nhất là:
Sứ
B. Thủy tinh.
C. Nhựa.
D. Cao su.
III. VẬN DỤNG
C9. Trong vật nào dưới đây không có các electron tự do?
A. Một đoạn dây thép.
B. Một đoạn dây đồng.
C. Một đoạn dây nhựa.
D. Một đoạn dây nhôm.
Ghi nhớ
Chất dẫn điện là chất cho dòng điện đi qua. Chất cách điện là chất không cho dòng đi qua.
Bản chất dòng điện trong kim loại: Dòng điện trong kim loại là dòng các êlectron tự do dịch chuyển có hướng.
CÓ THỂ EM CHƯA BIẾT

Dưới gầm các xe chở xăng bao giờ cũng có một dây xích sắt, một đầu của dây xích nối với thùng chứa xăng còn một đầu thả kéo lê trên mặt đường..


Máy bay khi hạ cánh xuống đất cần phải được nối đất.
Chất nào dẫn điện tốt nhất, chất nào cách điện tốt nhất ?
 Chất dẫn điện tốt nhất là vàng, chất cách điện tốt nhất là sứ.
Vì sao các lõi dây điện thường làm bằng đồng ?
 Vì đồng là chất dẫn điện tốt thứ ba (chỉ sau vàng, bạc) nhưng rẻ hơn vàng, bạc rất nhiều.
Dựa vào bảng trên, hãy cho biết:
- Học và bài làm bài tập.
- Đọc thêm “Có thể em chưa biết”.
- Chuẩn bị trước Bài 21: SƠ ĐỒ MẠCH ĐIỆN – CHIỀU DÒNG ĐIỆN.