TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÂY BẮC
KHOA: SỬ - ĐỊA
BÀI THI HỌC PHẦN MÔN
GIS VÀ ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ
THÔNG TIN TRONG DẠY HỌC ĐỊA LÍ
Họ và tên: Mạc Thị Chinh
Lớp : K50-ĐHSP Địa Lí
Bài 13
SỰ NGƯNG ĐỌNG HƠI NƯỚC
TRONG KHÍ QUYỂN. MƯA
I. Ngưng đọng hơi nước
Trong khí quyển
II. Những nhân tố ảnh
hưởng đến lượng mưa
III. Sự phân bố lượng
Mưa trên Trái Đất
Ngưng
Đọng
Hơi
Nước
Sương

Mây
Khí
áp
Gío
Dòng
biển
Địa
hình
Khí
áp
Frông
Lượng
Mưa
Không
Đều
Theo
Vĩ độ
Lượng
Mưa
an
Hưởng
Do
Đại
Dương
NỘI DUNG BÀI HỌC
Ngưng đọng hơi nước

Hơi nước trong khí quyển ngưng đọng khi:
- Không khí bảo hòa được cung cấp thêm hơi nước.
- Không khí gặp lạnh.
- Có hạt nhân ngưng đọng.
I. NGƯNG ĐỌNG HƠI NƯỚC TRONG KHÍ QUYỂN
Hơi nước trong khí quyển ngưng đọng khi nào?
Bài 13: NGƯNG ĐỌNG HƠI NƯỚC TRONG KHÍ QUYỂN. MƯA
Hình ảnh minh hoạ sự ngưng đọng hơi nước
2. Sương mù
Sương mù được sinh ra trong điều kiện:
- Độ ẩm tương đối cao.
- Không khí ổn định theo chiều thẳng đứng.
- Gió nhẹ.
I. NGƯNG ĐỌNG HƠI NƯỚC TRONG KHÍ QUYỂN
1.Ngưng đọng hơi nước
Sương mù được sinh ra trong điều kiện nào?
2. Sương mù
Sương mù đà lạt
Bài 13: NGƯNG ĐỌNG HƠI NƯỚC TRONG KHÍ QUYỂN. MƯA
3. Mây
- Mây: không khí càng lên cao càng lạnh, hơi nước ngưng đọng thành hạt nhỏ li ti tụ thành đám gọi là mây.
- Có nhiều loại mây khác nhau.
Bài 13: NGƯNG ĐỌNG HƠI NƯỚC TRONG KHÍ QUYỂN. MƯA
I. NGƯNG ĐỌNG HƠI NƯỚC TRONG KHÍ QUYỂN
1. Ngưng đọng hơi nước
2. Sương mù
Hơi nước bốc lên cao hình thành mây
Mây là gì? Có những loại mây nào?
Bài 13: NGƯNG ĐỌNG HƠI NƯỚC TRONG KHÍ QUYỂN. MƯA
I. NGƯNG ĐỌNG HƠI NƯỚC TRONG KHÍ QUYỂN
1.Ngưng đọng hơi nước
2. Sương mù
3. Mây
Dựa vào hình sau hãy đọc tên các loại mây từ thấp đến cao
Sương mù Sa Pa
4 Mưa
- Là hiện tượng tự nhiên xảy ra khi các hạt nước từ trên mây rơi xuống mặt đất.
- Có mưa nước, mưa tuyết, mưa đá.
Bài 13: NGƯNG ĐỌNG HƠI NƯỚC TRONG KHÍ QUYỂN. MƯA
I. NGƯNG ĐỌNG HƠI NƯỚC TRONG KHÍ QUYỂN
1.Ngưng đọng hơi nước
2. Sương mù
Mưa là gì? Có những loại mưa nào?
3. Mây
4. Mưa
- Mưa tuyết xảy ra khi nước rơi gặp nhiệt độ khoảng 00C, trong điều kiện không khí yên tĩnh.
Bài 13: NGƯNG ĐỌNG HƠI NƯỚC TRONG KHÍ QUYỂN. MƯA
I. NGƯNG ĐỌNG HƠI NƯỚC TRONG KHÍ QUYỂN
1.Ngưng đọng hơi nước
2. Sương mù
3. Mây
Mưa tuyết và mưa đá xãy trong điều kiện như thế nào?
- Mưa đá xảy ra trong điều kiện thời tiết nóng về mùa hạ, không khí đối lưu mạnh.
Bài 13: NGƯNG ĐỌNG HƠI NƯỚC TRONG KHÍ QUYỂN. MƯA
Chu trinh ngưng tụ mưa
Bốc hơi
Gặp lạnh

















Ngưng tụ
Mưa
Bài 13: NGƯNG ĐỌNG HƠI NƯỚC TRONG KHÍ QUYỂN. MƯA
II. NHỮNG NHÂN TỐ ẢNH HƯỎNG ĐẾN LƯỢNG MƯA
1. Khí áp
2. Frông
3. Gió
4. Dòng biển
5. Địa hình
- Nhóm 1: Khí áp
- Nhóm 2: Frông
- Nhóm 3: Gió
- Nhóm 4: Dòng biển
- Nhóm 5: Địa hình
Bài 13: NGƯNG ĐỌNG HƠI NƯỚC TRONG KHÍ QUYỂN. MƯA
1. Khí áp:


Các đai khí áp và gió trên Trái Đất
II. NHỮNG NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN LƯỢNG MƯA
Hình giải thích ảnh hưởng của khí áp đến lượng mưa.
CHÂU MỸ
CHÂU Á
CHÂU
PHI
CHÂU ÂU
CHÂU MỸ
CHÂU ÂU
CHÂU Á
CHÂU
PHI
Các khu áp cao, áp thấp trong tháng 1
Các khu áp cao, áp thấp trong tháng 7
Bài 13: NGƯNG ĐỌNG HƠI NƯỚC TRONG KHÍ QUYỂN. MƯA
II. NHỮNG NHÂN TỐ ẢNH HƯỎNG ĐẾN LƯỢNG MƯA
2. Frông
Do :
tranh chấp giữa không khí nóng và lạnh đã dẫn đến nhiễu loạn khí sinh mưa. Dọc các frông nóng và lạnh, không khí nóng bốc lên trên không khí lạnh nên bị lạnh và co lại, gây mưa trên cả frông nóng và lạnh.

2. Frông
1. Khí áp
Bài 13: NGƯNG ĐỌNG HƠI NƯỚC TRONG KHÍ QUYỂN. MƯA

- Miền có frông, nhất là dải hội tụ nhiệt đới đi qua, thường mưa nhiều, đó là mưa frông hoặc mưa dải hội tụ.
1. Khí áp
II. NHỮNG NHÂN TỐ ẢNH HƯỎNG ĐẾN LƯỢNG MƯA
Sơ đồ Frông khí quyển
2. Frông
Bài 13: NGƯNG ĐỌNG HƠI NƯỚC TRONG KHÍ QUYỂN. MƯA
II. NHỮNG NHÂN TỐ ẢNH HƯỎNG ĐẾN LƯỢNG MƯA

1. Khí áp
2. Frông
3. Gió
- Những vùng sâu trong các lục địa, nếu không có gió từ đại dươngthổi vào thì mưa rất ít. Mưa ở đây chủ yếu từ nước ao hồ, sông và rừng cây.


- Miền có gió mậu dịch mưa ít, do gió mậu dịch là gió khô, miền có gió mùa có lượng mưa nhiều do trong năm có nửa năm gió từ đại dương thổi vào.
Bài 13: NGƯNG ĐỌNG HƠI NƯỚC TRONG KHÍ QUYỂN. MƯA
Gió tây ôn đới
Gió mùa
ẤN
ĐỘ
DƯƠNG
THÁI

BÌNH

DƯƠNG
ĐẠI


TÂY



DƯƠNG
ĐẠI


TÂY



DƯƠNG
Những loại gió nào gây mưa nhiều, loại gió nào gây mưa ít? Vì sao?
Bài 13: NGƯNG ĐỌNG HƠI NƯỚC TRONG KHÍ QUYỂN. MƯA
II. NHỮNG NHÂN TỐ ẢNH HƯỎNG ĐẾN LƯỢNG MƯA

1. Khí áp
2. Frông
3. Gió
Ảnh hưởng của gió
đến lượng mưa
Mưa nhiều
Mưa ít
Gío Mậu Dịch
Gío Tây Ôn Đới

Gío Mùa
Bài 13: NGƯNG ĐỌNG HƠI NƯỚC TRONG KHÍ QUYỂN. MƯA
II. NHỮNG NHÂN TỐ ẢNH HƯỎNG ĐẾN LƯỢNG MƯA
1. Khí áp
2. Frông
3. Gió
Ven các bờ Đại Dương:

Nơi nào có dòng biển nóng chảy qua thì mưa nhiều vì không khí trên dòng biển nóng chứa nhiều hơi nước, gió mang hơi nước vào lục địa gây mưa.

Nơi có dòng biển lạnh đi qua thì mưa ít vì không khí trên dòng biển lạnh, hơi nước không bốc lên được, nên một số nơi mặc dù ở ven bờ Đại Dương nhưng vẫn là miền Hoang mạc.
4. Dòng biển:
Dòng biển Ghi nê
Dòng biển Mô dăm bích
Dòng biển Braxin
Dòng biển Gơnxtơrim
Dòng biển đông Ôxtrâylia
Dòng biển Benghela
Dòng biển Xômali
Dòng biển Calari
Dòng biển Caliphoclia
Dòng biển Pêru
Dòng biển Ôxtrâylia
Hình ảnh minh hoạ - chứng minh
Hoang mạc
Xa ha ra
Hoang mạc
CALAHARI
Hoang mạc
Victoria Lớn
Sa mạc
Lớn
Hoang mạc Nêphut
Hoang mạc
Rup en Khali
hoang mạc
CALIPHOOCNIA
Bài 13: NGƯNG ĐỌNG HƠI NƯỚC TRONG KHÍ QUYỂN. MƯA
II. NHỮNG NHÂN TỐ ẢNH HƯỎNG ĐẾN LƯỢNG MƯA

1. Khí áp
2. Frông
3. Gió

4. Dòng biển
mm
5. Địa hình:
- Địa hình ảnh hưởng nhiều đến sự phân bố mưa. Cùng sườn đón gió, càng lên cao nhiệt độ càng giảm, mưa nhiều, tới độ cao nào đó, độ ẩm không khí giảm, sẽ không còn mưa, vì thế sườn và đỉnh núi cao thường khô ráo. Cùng dãy núi thì sườn đón gió mưa nhiều, sườn khuất gió mưa ít.
Gió phơn
Cho hình ảnh minh hoạ hãy nhận xét Địa hình ảnh hưởng như thế nào đến sự phân bố lượng mưa?
Bài 13: NGƯNG ĐỌNG HƠI NƯỚC TRONG KHÍ QUYỂN. MƯA
Phân bố lượng mưa theo vĩ độ
III. SỰ PHÂN BỐ LƯỢNG MƯA TRÊN TRÁI ĐẤT
Lượng mưa phân bố như thế nào theo vĩ độ?
1. Lượng mưa trên Trái Đất phân bố không đều theo vĩ độ:
- Ở vùng xích đạo mưa nhiều.
- Ở hai vùng chí tuyến mưa ít.
- Ở hai vùng ôn đới mưa nhiều.
- Ở gần hai vùng cực mưa càng ít.
Khu vực có lượng mưa > 200mm ở khoảng vĩ độ nào ?
- Hơi nước bao giờ cũng chứa 1 lượng hơi nước nhất định
-Hơi nước trong không khí tạo nên độ ẩm không khí
- Nhiệt độ càng cao, không khí càng chứa được nhiều hơi nước
Không khí bão hoà hơi nước khi nó đã nhận được một lượng hơi nước tối đa
Không khí bão nếu được cung cấp thêm hơi nước hoặc bị lạnh ? ngưng tụ (mây, mưa, sương)
2. Mưa và sự phân bố mưa trên trái đất:
a. Mưa: Nước bốc hơi lên cao ngưng tụ thành mây, gặp lạnh rơi xuống thành mưa
b. Cách tính lượng mưa:
Dụng cụ đo mưa: Vũ kế
- Tính lượng mưa trong ngày, trong tháng, trong năm
- Lượng mưa trung bình năm
LƯỢNG MƯA PHÂN BỐ KHÔNG ĐỀU TỪ XÍCH ĐẠO ĐẾN HAI CỰC
- Hơi nước bao giờ cũng chứa 1 lượng hơi nước nhất định
-Hơi nước trong không khí tạo nên độ ẩm không khí
- Nhiệt độ càng cao, không khí càng chứa được nhiều hơi nước
Không khí bão hoà hơi nước khi nó đã nhận được một lượng hơi nước tối đa
Không khí bão nếu được cung cấp thêm hơi nước hoặc bị lạnh ? ngưng tụ (mây, mưa, sương)
2. Mưa và sự phân bố mưa trên trái đất:
a. Mưa: Nước bốc hơi lên cao ngưng tụ thành mây, gặp lạnh rơi xuống thành mưa
b. Cách tính lượng mưa:
Dụng cụ đo mưa: Vũ kế
- Tính lượng mưa trong ngày, trong tháng, trong năm
- Lượng mưa trung bình năm
Khu vực có lượng mưa < 200mm ở khoảng vĩ độ nào?
LƯỢNG MƯA PHÂN BỐ KHÔNG ĐỀU TỪ XÍCH ĐẠO ĐẾN 2 CỰC
Bài 13: NGƯNG ĐỌNG HƠI NƯỚC TRONG KHÍ QUYỂN. MƯA
III. SỰ PHÂN BỐ LƯỢNG MƯA TRÊN TRÁI ĐẤT
1. Lượng mưa trên Trái Đất phân bố không đều theo vĩ độ
2. Lượng mưa phân bố không đều do ảnh hưởng của đại dương:
Lượng mưa còn phụ thuộc vào vị trí gần hay xa đại dương và các dòng biển chảy ven bờ.
Bài tập củng cố
Cảm ơn sự chú ý
lắng nghe của các em