Nguyễn
Minh
Châu
I. TÌM HIỂU CHUNG
1. Tác giả (1930 – 1989)
- Quê: Quỳnh Lưu, Nghệ An.
+ Nguyễn Minh Châu là cây bút tiên phong của VHVN thời kỳ đổi mới. Ông “thuộc trong số những nhà văn mở đường tinh anh và tài năng nhất của VH ta hiện nay”. (Nguyên Ngọc).
- Ông tham gia bộ đội từ năm 1950 và tham gia kháng chiến nhiều năm.
- Sự nghiệp văn chương:
+ Gồm 2 giai đoạn: Trước năm 1975: mang khuynh hướng sử thi và cảm hứng lãng mạn; sau năm 975: mang cảm hứng thế sự và tính triết lí.
=> Năm 2000 : ông được Nhà nước tặng giải thưởng Hồ Chí Minh về văn học nghệ thuật.
Cửa sông
Những vùng
trời khác nhau



1967
1970
1972
1983
1985
1987
I. TÌM HIỂU CHUNG
1. Tác giả
I. TÌM HIỂU CHUNG
1. Tác giả
2. Tác phẩm
- Hoàn cảnh sáng tác: tác giả viết năm 1983, in trong tập truyện cùng tên năm 1987.
- Tóm tắt cốt truyện: truyện kể lại chuyến đi thực tế của một nghệ sĩ nhiếp ảnh Phùng và những chiêm nghiệm sâu sắc của anh về nghệ thuật và cuộc đời.
I. TÌM HIỂU CHUNG
1. Tác giả
2. Tác phẩm
- Bố cục: 3 đoạn:
+ Đoạn 1 (từ đầu đến "chiếc thuyền lưới vó đã biến mất"): Hai phát hiện của nghệ sĩ nhiếp ảnh.
+ Đoạn 2 tiếp theo đến “sóng gió giữa phá”: Câu chuyện của người đàn bà hàng chài.
+ Đoạn 3 (đoạn còn lại): Tấm ảnh được chọn trong bộ lịch.
Phùng – NS nhiếp ảnh
Đến vùng biển chụp ảnh nghệ thuật
Ảnh
đẹp –
cảnh
đắt
trời
cho
Cảnh
Bạo
lực
Người đàn bà hàng chài
Chánh án Đẩu
Tấm ảnh trong
bộ lịch năm ấy
Câu chuyện
ở tòa án huyện

CÁCH NHÌN VỀ CUỘC SỐNG, CON NGƯỜI
I. TÌM HIỂU CHUNG
1. Tác giả
2. Tác phẩm
II. ĐỌC HIỂU VĂN BẢN
1. Hai phát hiện của nghệ sĩ nhiếp ảnh
Nhóm 3 và 4
Nhóm 1 và 2
a/ Phát hiện thứ nhất
b/ Phát hiện thứ hai
NHÓM 1 VÀ 2
"...bức tranh mực tàu của một danh họa thời cổ".
"Toàn bộ khung cảnh từ đường nét đến ánh sáng đều hài hòa và đẹp".

-Xúc động: trái tim như có cái gì bóp thắt vào.
-Sung sướng, hạnh phúc → tâm hồn thăng hoa bởi cái đẹp tuyệt diệu.
-Cảm nhận được sự toàn thiện, tâm hồn như được gột rửa.
-> “Một cảnh đắt trời cho" mà cả đời người nghệ sĩ mới có cơ hội bắt gặp.
"Một vẻ đẹp thực đơn giản và toàn bích".
NHÓM 3 VÀ 4
Lão đàn ông: độc dữ, đánh đập vợ một cách tàn bạo.
Người đàn bà: xấu xí, thô kệch, cam chịu nhẫn nhục "không hề kêu một tiếng, không chống trả, cũng không tìm cách chạy trốn".
Kinh ngạc đến thẫn thờ và muốn can thiệp.
Thằng Phác: lao tới, nhảy xổ vào cái lão đàn ông và nhận được hai cái tát.
I. TÌM HIỂU CHUNG
1. Tác giả
2. Tác phẩm
II. ĐỌC HIỂU VĂN BẢN
1/ Hai phát hiện của
nghệ sĩ nhiếp ảnh
a/ Phát hiện thứ nhất
b/ Phát hiện thứ hai
Nghệ thuật:
thơ mộng, đẹp đẽ
Sự thật cuộc đời:
trần trụi, nghiệt ngã, đầy rẫy những xấu xa.
-> Cuộc đời không đơn giản, xuôi chiều mà chứa nhiều nghịch lí. Đừng nhầm lẫn giữa hiện tượng và bản chất, hình thực và bên ngoài có những lúc không thống nhất,…
Phát hiện thứ nhất
Phát hiện thứ hai
2. Câu chuyện của người đàn bà hàng chài ở tòa án huyện
- Người đàn bà kiên quyết không bỏ chồng : “con lạy quý tòa… quý tòa bắt tội con cũng được, phạt tù con cũng được, đừng bắt con bỏ nó”
Người chồng
là chỗ dựa
quan trọng
trong cuộc
đời nhất là
khi biển động
Chị không
thể một mình
nuôi những
đứa con
Cũng có lúc
vợ chồng
con cái
hòa thuận,
vui vẻ
a. Thái độ người đàn bà khi Đẩu đề nghị chị nên ly hôn
Lí do chị không bỏ chồng
Người đàn ông ấy vốn là “một anh con trai cục tính nhưng hiền lành lắm”, “không bao giờ đánh đập vợ”, chỉ vì nghèo khổ quá mà trở nên tàn ác, “lúc nào thấy khổ quá là xách tôi ra đánh”.
b. Thái độ người đàn bà khi kể về chồng
Người
đàn bà
hàng chài
Ngu?i
d�n ụng
Nạn nhân
của hoàn
cảnh sống
Đáng cảm
thông, chia sẻ
Ngưu?i
d�n ụng
Thủ phạm
gây ra
đau khổ
cho vợ
Phải lên
án, đấu
tranh

Ng­ười
®µn «ng
vò phu
Người
®µn bµ
hµng chµi
ĐÈu
Phùng
Thằng
Phác
Phải có cái nhìn đa chiều, đa diện
Người đàn bà hàng chài
Tâm hồn bên trong
Lam lũ, vất vả, rách rưới
Cam chịu, đáng thương
Vị tha, giàu đức hi sinh
Chắt chiu hạnh phúc
Sâu sắc, trải đời
Xấu xí, thô kệch
Vẻ bề ngoài
I. TÌM HIỂU CHUNG
1. Tác giả
2. Tác phẩm
II. ĐỌC HIỂU VĂN BẢN
1. Hai phát hiện của Phùng
2. Câu chuyện người đàn bà hàng chài
3. Các nhân vật khác
- Chánh án Đẩu:
+ Là người sẵn sàng bảo vệ công lý.
+ Có cái nhìn đơn giản về cuộc đời.

- Nghệ sĩ Phùng:
+ Là nghệ sĩ nhạy cảm với cái đẹp.
+ Có lòng tốt, sẵn sàng giúp đỡ, che chở cho người khác.
+ Có cái nhìn đơn giản về cuộc sống, về con người.
- Người đàn ông hàng chài:
+Đáng trách: Tự cho mình quyền được hành hạ người khác.
+ Đáng thương: anh ta là nạn nhân của hoàn cảnh sống nghèo khổ.
4. Tấm ảnh được chọn trong bộ lịch
“Cái màu hồng hồng của ánh sương mai…”
“Người đàn bà nghèo khổ bước ra khỏi bức tranh…”
Biểu tượng cho nghệ thuật, vẻ đẹp lãng mạn.
Hiện thân của cuộc đời thực: lam lũ, vất vả.
Tấm ảnh được treo ở nhiều nơi, nhất là trong các gia đình sành nghệ thuật.
-> Đó là một tấm ảnh đen trắng nhưng rất đẹp, có giá trị nghệ thuật cao.
=> Nghệ thuật chân chính không thể tách rời cuộc sống.
III.TỔNG KẾT
1. Nội dung
Tõ c©u chuyÖn vÒ mét bøc ¶nh nghÖ thuËt vµ sù thËt cuéc
®êi ®»ng sau bøc ¶nh, “Chiếc thuyền ngoài xa” mang ®Õn mét bµi häc ®óng ®¾n vÒ c¸ch nh×n nhËn cuéc sèng vµ con ng­ười: mét c¸ch nh×n ®a diÖn, nhiÒu chiÒu, ph¸t hiÖn ra b¶n chÊt thËt ®»ng sau vÎ bÒ ngoµi cña hiÖn t­ượng.
2. Nghệ thuật
Xây dựng được tình huống truyện độc đáo mang tính nhận thức.
Nghệ thuật miêu tả tâm lí đặc sắc.
Cách kể chuyện: do chính nhân vật Phùng kể.
-Tả kết hợp với kể.
- Ngôn ngữ phù hợp với tính cách, số phận nhân vật.
IV. C?NG C?
1.Quan niệm nghệ thuật của nhà van nào dưới đây có điểm
khác cơ bản so với quan niệm nghệ thuật của Nguyễn Minh
Châu trong truyện ngắn Chiếc thuyền ngoài xa:
A. "Nghệ thuật không phải là ánh trang lừa dối, nghệ thuật không nên là ánh trang lừa dối, nghệ thuật có thể chỉ là tiếng đau khổ kia thoát ra từ kiếp lầm than" (Nam Cao).

"Các ông muốn tiểu thuyết cứ là tiểu thuyết. Tôi và nh?ng người cùng chí hướng như tôi muốn tiểu thuyết phải là sự thật ở đời" (Vũ Trọng Phụng)

"Nghệ thuật không phải là sự mô tả thực tại có thực mà là sự tỡm tòi chân lý, lý tuưởng" (G.Xang)

D. "Van học là cuộc đời. Van học sẽ không là gỡ cả nếu không vỡ cuộc đời mà có. Cuộc đời là nơi xuất phát, cũng là đích đi tới của van học" (Tố H?u)
C
IV. Củng cố, kiểm tra, đánh giá
2. Dựa vào bài học, hoàn thành phát biểu sau đây của nhà van Nguyễn Minh Châu : "Nhà van không có quyền nhỡn sự vật một cách đơn giản và nhà van cần phấn đấu để ................. vào
các tầng sâu lịch sử"

A. đưa vẻ đẹp của cuộc đời
B. đào xới bản chất con người
C. đưa cái ác, cái xấu
D. đưa cái chân, cái thiện
B